న్యూయార్క్ (అంతర్జాతీయ వార్తలు): ప్రపంచవ్యాప్తంగా కొనసాగుతున్న భౌగోళిక ఉద్రిక్తతలు, యుద్ధాల కారణంగా రాబోయే నెలల్లో అతిపెద్ద ‘ఆహార సంక్షోభం’ (Major Food Crisis) తలెత్తే అవకాశం ఉందని భారత విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్ (S Jaishankar) తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. న్యూయార్క్లోని ఆసియా సొసైటీ (Asia Society) నిర్వహించిన ఒక ప్రత్యేక కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న ఆయన.. ప్రపంచ దేశాలను ఉద్దేశించి కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు. ముఖ్యంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలపై ఈ సంక్షోభం పెను ప్రభావం చూపనుందని ఆయన హెచ్చరించారు.
ఉక్రెయిన్, ఇరాన్-గల్ఫ్ ప్రాంతాల్లో కొనసాగుతున్న ఘర్షణలు ఆయా దేశాల సరిహద్దులకే పరిమితం కాలేదని, వాటి ప్రతికూల ప్రభావం ప్రపంచమంతటా వ్యాపిస్తోందని జైశంకర్ పేర్కొన్నారు. ముఖ్యంగా నల్ల సముద్రం (Black Sea) కారిడార్ల ద్వారా జరగాల్సిన ధాన్యపు ఎగుమతులకు తీవ్ర ఆటంకాలు ఏర్పడుతున్నాయి. మరోవైపు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎరువుల ఉత్పత్తి దెబ్బతిని తీవ్రమైన కొరత (Fertiliser shortages) ఏర్పడింది. ఈ రెండు పరిణామాలు రాబోయే కొద్ది నెలల్లోనే పెను ఆహార సంక్షోభానికి దారితీయనున్నాయని ఆయన విశ్లేషించారు.
4-F లతో ప్రపంచానికి ముప్పు (The 4F Crisis)
ప్రస్తుతం ప్రపంచం నాలుగు ప్రధాన రంగాల్లో అస్థిరతను ఎదుర్కొంటోందని జైశంకర్ తెలిపారు. వాటిని ఆయన ‘ఆహారం (Food), ఇంధనం (Fuel), ఎరువులు (Fertilisers), ఆర్థికం (Finance)’ – 4 పార్ట్ క్రైసిస్గా అభివర్ణించారు. రాజకీయ ఉద్దేశాలతో చమురు సరఫరాపై తీసుకుంటున్న నిర్ణయాలు ధరలను అమాంతం పెంచేస్తున్నాయని ఆయన మండిపడ్డారు. దీని వల్ల స్థూల ఆర్థిక స్థిరత్వం (Macroeconomic stability) దెబ్బతింటోందని వివరించారు.
అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకే పెద్ద కష్టం
సంపన్న దేశాల మధ్య జరుగుతున్న ఈ ఘర్షణల వల్ల పెట్టుబడులన్నీ సురక్షిత ప్రాంతాలకు మళ్లిపోతున్నాయని, ఫలితంగా గ్లోబల్ సౌత్ (అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు) తీవ్రంగా నష్టపోతున్నాయని జైశంకర్ ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఒకవైపు ఆహారం, ఇంధనం, ఎరువుల కొరతతో పోరాడుతున్న పేద, మధ్య ఆదాయ దేశాలకు.. ఈ ఆర్థిక అనిశ్చితిని తట్టుకునే శక్తి లేకుండా పోయిందని తెలిపారు. 2030 నాటికి చేరుకోవాల్సిన ఐక్యరాజ్యసమితి సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యాలు (SDGs) కూడా మరింత వెనుకబడ్డాయని గుర్తుచేశారు.
“స్వార్థపూరిత విధానాలు వీడాలి”
కొన్ని దేశాలు కేవలం తమ ప్రయోజనాలను మాత్రమే దృష్టిలో ఉంచుకుని విధానాలను రూపొందించుకోవడం సరైన పద్ధతి కాదని జైశంకర్ హితవు పలికారు. “దేశాలు తమ సొంత ప్రపంచంలో బతుకుతూ అత్యంత స్వార్థపూరితంగా నిర్ణయాలు తీసుకోకూడదు. మీరు తీసుకునే దేశీయ నిర్ణయాలు ఇతర ప్రాంతాల్లోని ప్రజలపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతాయో నాయకులు ఆలోచించాలి” అని సూచించారు. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలను ఆర్థిక ఇబ్బందుల్లోకి నెట్టడం వల్ల భవిష్యత్తులో ప్రపంచ భద్రతకే ముప్పు వాటిల్లుతుందని ఆయన పరోక్షంగా అగ్రరాజ్యాలను హెచ్చరించారు.
