23.2 C
Hyderabad
Thursday, January 15, 2026
HomeEducationCurrent Affairs: జనవరి 13 & 14, 2026 కరెంట్ అఫైర్స్ తెలుగులో

Current Affairs: జనవరి 13 & 14, 2026 కరెంట్ అఫైర్స్ తెలుగులో

పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమవుతున్న అభ్యర్థుల కోసం జనవరి 13, 2026 నాటి తాజా మరియు అత్యంత ముఖ్యమైన కరెంట్ అఫైర్స్ అంశాలను ఇక్కడ విభాగాల వారీగా విశ్లేషిద్దాం.

అంతర్జాతీయ అంశాలు

  • ట్రంప్ టారిఫ్ హెచ్చరిక: ఇరాన్‌తో వ్యాపార సంబంధాలు కలిగి ఉన్న ఏ దేశమైనా అమెరికాతో చేసే వాణిజ్యంపై 25% అదనపు సుంకం (Tariff) చెల్లించాల్సి ఉంటుందని డొనాల్డ్ ట్రంప్ సంచలన ప్రకటన చేశారు.
  • భారత్-ఓమన్ CEPA: భారత్ మరియు ఓమన్ దేశాల మధ్య సమగ్ర ఆర్థిక భాగస్వామ్య ఒప్పందం (CEPA) ఖరారైంది. దీనివల్ల 98% పైగా భారతీయ ఎగుమతులకు ఓమన్‌లో డ్యూటీ-ఫ్రీ యాక్సెస్ లభిస్తుంది.
  • ప్యాక్స్ సిలికా (Pax Silica): సెమీకండక్టర్లు మరియు కీలక ఖనిజాల కోసం అమెరికా నేతృత్వంలోని 8 దేశాల కూటమి ‘ప్యాక్స్ సిలికా’లో చేరాలని భారత్‌కు ఆహ్వానం అందింది.
  • ఐక్యరాజ్యసమితి 2026 లక్ష్యం: ఐక్యరాజ్యసమితి 2026 సంవత్సరాన్ని ‘అంతర్జాతీయ మేత భూములు మరియు పశుపోషకుల సంవత్సరం’ (International Year of Rangelands and Pastoralists)గా ప్రకటించింది.
  • భారత్-జర్మనీ రక్షణ ఒప్పందం: రక్షణ రంగంలో ‘కో-ప్రొడక్షన్ మరియు కో-డెవలప్‌మెంట్’ కోసం భారత్ మరియు జర్మనీలు కీలక ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశాయి.
  • ఐరేనా (IRENA) అసెంబ్లీ: అబుదాబీలో జరిగిన 16వ అంతర్జాతీయ పునరుత్పాదక ఇంధన సంస్థ అసెంబ్లీలో భారత్ చురుగ్గా పాల్గొని, 2030 నాటికి 500 GW స్వచ్ఛ ఇంధన లక్ష్యాన్ని పునరుద్ఘాటించింది.
  • గ్రీన్లాండ్ ఖనిజ సంపద: గ్రీన్లాండ్‌లో సుమారు 40 మిలియన్ టన్నుల అరుదైన ఖనిజాలు (Dysprosium, Neodymium) ఉన్నట్లు తాజా పరిశోధనలో వెల్లడైంది.
  • బ్రిక్స్ 2026 (BRICS 2026): భారత్ ఆతిథ్యం ఇవ్వనున్న 2026 బ్రిక్స్ సదస్సు కోసం అధికారిక లోగో, వెబ్‌సైట్ మరియు థీమ్‌ను కేంద్ర ప్రభుత్వం లాంచ్ చేసింది.
  • భారత్-ఇజ్రాయెల్ సహకారం: బ్లూ ఫుడ్ సెక్యూరిటీ సదస్సులో భాగంగా చేపల పెంపకం మరియు ఆక్వాకల్చర్ సాంకేతికతపై ఇజ్రాయెల్‌తో భారత్ ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది.
  • కామన్వెల్త్ స్పీకర్ల సదస్సు: 28వ కామన్వెల్త్ దేశాల స్పీకర్లు మరియు ప్రిసైడింగ్ ఆఫీసర్ల సదస్సుకు భారత్ ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది.

జాతీయ అంశాలు

  • స్పీడ్ పోస్ట్ 24/48: ఇండియా పోస్ట్ తన సేవలను ఆధునీకరిస్తూ ‘స్పీడ్ పోస్ట్ 24’ మరియు ‘స్పీడ్ పోస్ట్ 48’ పేరుతో కొత్త డెలివరీ సర్వీసులను ప్రారంభించింది.
  • డైమ్ (DIME) ప్లాట్‌ఫామ్: భారత సైన్యం లాజిస్టిక్స్ మేనేజ్మెంట్ కోసం ‘డిపో ఇంటిగ్రేషన్ మేనేజ్మెంట్ ఎడిషన్’ (DIME) అనే పాన్-ఆర్మీ డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫామ్‌ను ప్రారంభించింది.
  • జాతీయ యువజన దినోత్సవం: జనవరి 12న స్వామి వివేకానంద జయంతి సందర్భంగా ప్రధాని మోదీ ‘వికసిత్ భారత్ యంగ్ లీడర్స్ డైలాగ్ 2026’లో పాల్గొన్నారు.
  • ఆర్మీ ఎక్సర్‌సైజ్ ‘సంఝా శక్తి’: సివిల్-మిలిటరీ సమన్వయాన్ని పెంచేందుకు ఇండియన్ ఆర్మీ సదరన్ కమాండ్ గుజరాత్ మరియు మహారాష్ట్ర సరిహద్దుల్లో ‘సంఝా శక్తి’ విన్యాసాలను నిర్వహించింది.
  • ఇండస్ ఫుడ్ 2026: ఏషియాలోనే అతిపెద్ద ఫుడ్ అండ్ బేవరేజ్ ట్రేడ్ షో ‘ఇండస్ ఫుడ్’ 9వ ఎడిషన్‌ను గ్రేటర్ నోయిడాలో కేంద్ర మంత్రి చిరాగ్ పాశ్వాన్ ప్రారంభించారు.
  • మొదటి సీతాకోకచిలుక అభయారణ్యం: కేరళలోని ఆరళం అటవీ ప్రాంతంలో 327 రకాల జాతులతో కూడిన భారతదేశపు మొదటి సీతాకోకచిలుక అభయారణ్యం ఏర్పాటైంది.
  • పాక్ డ్రోన్ గుర్తింపు: జమ్మూ కాశ్మీర్‌లోని పూంచ్ జిల్లాలో నియంత్రణ రేఖ (LoC) వద్ద భారత సైన్యం ఒక పాకిస్థానీ డ్రోన్‌ను కూల్చివేసింది.
  • APAAR ID రికార్డు: విద్యార్థుల కోసం ‘అపార్ ఐడి’ (APAAR ID) సృష్టించడంలో పెద్ద రాష్ట్రాల విభాగంలో ఛత్తీస్‌గఢ్ ప్రథమ స్థానంలో నిలిచింది.
  • నైపుణ్య గణన (Skill Census): తెలంగాణ ప్రభుత్వం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ప్రతి కుటుంబం యొక్క స్కిల్ ప్రొఫైలింగ్ కోసం నైపుణ్య గణనను అధికారికంగా ప్రారంభించింది.
  • ప్రెసిడెంట్ ముర్ము పుస్తకం: ఆంధ్ర యూనివర్సిటీ ఆధ్వర్యంలో రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము జీవిత విశేషాలతో రూపొందించిన తెలుగు పుస్తకాన్ని విశాఖపట్నంలో విడుదల చేశారు.

ఆర్థికం & వ్యాపారం

  • నాన్-ఫొసిల్ ఫ్యూయల్ కెపాసిటీ: భారత ప్రభుత్వం విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం, 2025 చివరి నాటికి భారత శిలాజేతర ఇంధన విద్యుత్ సామర్థ్యం 266.78 GWకి చేరింది (22.6% వృద్ధి).
  • సీఫుడ్ ఎగుమతుల రికార్డు: 2024-25 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత సముద్ర ఉత్పత్తుల ఎగుమతులు రికార్డు స్థాయిలో ₹62,408 కోట్లకు చేరినట్లు ప్రకటించారు.
  • ఆసియా బెస్ట్ ఎంప్లాయర్ అవార్డు: హాంకాంగ్‌లో జరిగిన ఆసియా బెస్ట్ ఎంప్లాయర్ బ్రాండ్ అవార్డ్స్ 2026లో BSE (బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్) అవార్డును గెలుచుకుంది.
  • నిస్సాన్ ఇండియా ప్రెసిడెంట్: నిస్సాన్ సంస్థ తన భారత కార్యకలాపాల కోసం థియరీ సబాగ్ (Thierry Sabbagh)ను ప్రెసిడెంట్‌గా నియమించింది.
  • స్వైడో (Skydo) లైసెన్స్: క్రాస్-బోర్డర్ పేమెంట్స్ కోసం ఆర్బీఐ (RBI) నుండి PA-CB లైసెన్స్ పొందిన ఫిన్‌టెక్ స్టార్టప్‌గా ‘స్వైడో’ నిలిచింది.
  • ఆకాశ ఎయిర్ ఘనత: భారతదేశపు అతి పిన్న వయస్కుడైన విమానయాన సంస్థ ‘ఆకాశ ఎయిర్’ అంతర్జాతీయ విమాన రవాణా సంస్థ (IATA)లో 5వ భారతీయ సభ్యురాలిగా చేరింది.
  • పీఎన్జీ డ్రైవ్ 2.0: గెయిల్ (GAIL) సంస్థ దేశవ్యాప్తంగా సహజ వాయువు వినియోగాన్ని పెంచేందుకు ‘#NonStopZindagi’ పేరుతో క్యాంపెయిన్‌ను ప్రారంభించింది.
  • హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ బిల్ 2025: ఉన్నత విద్యలో నియంత్రణను సులభతరం చేసేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం కొత్త హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ రెగ్యులేషన్ బిల్లును ప్రతిపాదించింది.
  • క్రియేటర్స్ ఎకానమీ: ప్రసార భారతి డీడీ న్యూస్‌లో డిజిటల్ క్రియేటర్ల కోసం ‘క్రియేటర్స్ కార్నర్’ పేరుతో కొత్త విభాగాన్ని ప్రారంభించింది.
  • మొబైల్ ఫోన్ సోర్స్ కోడ్: భద్రతా కారణాల దృష్ట్యా మొబైల్ తయారీదారుల సోర్స్ కోడ్ తనిఖీకి సంబంధించి ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ కొత్త మార్గదర్శకాలను వెలువరించింది.

సైన్స్ & టెక్నాలజీ

    • పీఎస్ఎల్‌వీ-సి62 వైఫల్యం: ఇస్రో ప్రయోగించిన PSLV-C62 మిషన్ మూడవ దశలో సాంకేతిక లోపం కారణంగా విఫలమైంది. ఇది ‘అన్వేష’ ఉపగ్రహాన్ని మోసుకెళ్తోంది.
    • చైనా ‘ఆర్టిఫిషియల్ సన్’: చైనాకు చెందిన న్యూక్లియర్ ఫ్యూజన్ రియాక్టర్ గ్రీన్‌వాల్డ్ పరిమితి కంటే 30%–65% అధిక ప్లాస్మా సాంద్రతను సాధించి సరికొత్త రికార్డు సృష్టించింది.

Shutterstock Explore

  • నాసా పాండోరా మిషన్ (Pandora Mission): భూమికి సమీపంలో ఉన్న నక్షత్రాలు మరియు ఎక్సోప్లానెట్ల వాతావరణాన్ని పరిశోధించేందుకు నాసా పాండోరా మిషన్‌ను ప్రారంభించింది.
  • నిపా వ్యాక్సిన్ ట్రయల్స్: బంగ్లాదేశ్‌లో ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ అభివృద్ధి చేసిన ChAdOx1 NipahB వ్యాక్సిన్ ప్రపంచంలోనే మొదటిసారిగా రెండో దశ క్లినికల్ ట్రయల్స్‌లోకి ప్రవేశించింది.
  • ఈవీ రెట్రోఫిట్టింగ్: పాత పెట్రోల్/డీజిల్ కార్లను ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలుగా మార్చే (Retrofitting) ప్రక్రియ కోసం భారత్ కొత్త భద్రతా ప్రమాణాలను విడుదల చేసింది.
  • ఏఐ ట్రాన్స్‌లేషన్: పార్లమెంటరీ చర్చలను రియల్ టైమ్‌లో 22 భారతీయ భాషల్లోకి అనువదించే కొత్త ఏఐ టూల్‌ను ప్రభుత్వం ప్రయోగాత్మకంగా ప్రవేశపెట్టింది.
  • డ్వార్ఫ్ స్టార్స్ పరిశోధన: స్పేస్‌ఎక్స్ ‘ట్విలైట్’ మిషన్ ద్వారా భూమికి సమీపంలో ఉన్న తక్కువ ద్రవ్యరాశి గల నక్షత్రాల అతినీలలోహిత మంటలను పర్యవేక్షించే పేలోడ్లను ప్రయోగించారు.
  • క్వాంటం కంప్యూటింగ్ సెంటర్: భారత్-జర్మనీ సంయుక్తంగా గ్రీన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ మరియు బ్యాటరీ టెక్నాలజీ కోసం సెంటర్స్ ఆఫ్ ఎక్సలెన్స్‌ను ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించాయి.
  • భారత సైన్యంలో డ్రోన్ డాక్ట్రిన్: లక్ష మందికి పైగా డ్రోన్ ఆపరేటర్లను సిద్ధం చేసేలా ఇండియన్ ఆర్మీ సరికొత్త ‘డ్రోన్-సెంట్రిక్ వార్‌ఫేర్’ విధానాన్ని రూపొందించింది.
  • చారోఫైట్స్ (Charophytes): భూమిపై మొక్కల పరిణామానికి అత్యంత దగ్గరి సంబంధం ఉన్న ఆకుపచ్చ నాచు (Charophytes) పెరగడంపై జర్మనీ సరస్సులలో జరిపిన పరిశోధన వార్తల్లో నిలిచింది.

క్రీడలు

  • నేషనల్ స్పోర్ట్స్ గవర్నెన్స్ రూల్స్ 2026: క్రీడా సంస్థల్లో పారదర్శకత మరియు మహిళా ప్రాతినిధ్యం (50%) పెంచేలా కేంద్ర ప్రభుత్వం కొత్త నియమాలను నోటిఫై చేసింది.
  • ఇండియా ఓపెన్ బ్యాడ్మింటన్: న్యూఢిల్లీలో ప్రారంభమైన ఇండియా ఓపెన్‌లో పీవీ సింధు భారత సవాలుకు నాయకత్వం వహిస్తోంది.
  • అలీస్సా హీలీ రిటైర్మెంట్: ఆస్ట్రేలియా మహిళల క్రికెట్ జట్టు కెప్టెన్ అలీస్సా హీలీ అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌లోని అన్ని ఫార్మాట్ల నుండి రిటైర్మెంట్ ప్రకటించింది.
  • విరాట్ కోహ్లీ రికార్డు: అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌లో అత్యంత వేగంగా (624 ఇన్నింగ్స్‌లలో) 28,000 పరుగులు పూర్తి చేసిన బ్యాటర్‌గా కోహ్లీ నిలిచాడు.
  • రోహిత్ శర్మ రికార్డు: వన్డే క్రికెట్‌లో అత్యధిక సిక్సర్లు (650) బాదిన రికార్డును రోహిత్ శర్మ సాధించాడు.
  • హాకీ ఇండియా లీగ్ (HIL): పురుషుల హాకీ ఇండియా లీగ్ లో SG పైపర్స్ జట్టు హైదరాబాద్ తూఫాన్స్‌పై 2-1 తేడాతో తమ మొదటి విజయాన్ని నమోదు చేసింది.
  • బ్లైండ్ క్రికెట్ టీమ్ కెప్టెన్: భారత బ్లైండ్ క్రికెట్ జట్టు కెప్టెన్ దీపికను గణతంత్ర దినోత్సవ వేడుకలకు రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము ఆహ్వానించారు.
  • రియల్ మాడ్రిడ్ కోచ్: ప్రఖ్యాత ఫుట్‌బాల్ క్లబ్ రియల్ మాడ్రిడ్ గ్జాబీ అలోన్సోతో విడిపోయి, అల్వారో అర్బెలోవాను కొత్త హెడ్ కోచ్‌గా నియమించింది.
  • మేక్ ఇన్ ఇండియా ఇన్ స్పోర్ట్స్: క్రీడా పరికరాల తయారీలో స్వయం సమృద్ధి కోసం ప్రత్యేక కమిటీలను ఏర్పాటు చేయాలని నేషనల్ స్పోర్ట్స్ ఫెడరేషన్లకు ప్రభుత్వం సూచించింది.
  • ఉమెన్స్ హాకీ వరల్డ్ కప్ క్వాలిఫైయర్స్: 2026 ఎఫ్ఐహెచ్ మహిళల హాకీ ప్రపంచ కప్ క్వాలిఫైయర్స్‌ను హైదరాబాద్ ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది (మార్చి 8-14).

ప్రాంతీయ అంశాలు – ఆంధ్రప్రదేశ్ & తెలంగాణ

  • నేలపట్టు పక్షుల అభయారణ్యం: ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని సూళ్లూరుపేట సమీపంలో ఉన్న నేలపట్టు బర్డ్ శాంక్చురీలో ఫ్లెమింగో ఫెస్టివల్ వైభవంగా ప్రారంభమైంది.
  • దగదర్తి గ్రీన్ ఫీల్డ్ ఎయిర్‌పోర్ట్: నెల్లూరు జిల్లాలో దగదర్తి విమానాశ్రయ నిర్మాణానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం తుది అనుమతులు మంజూరు చేసింది. ఇది రాష్ట్రంలో 8వ ఎయిర్‌పోర్ట్.
  • తెలంగాణ-హాకీ ఇండియా ఒప్పందం: 2026 మహిళల హాకీ ప్రపంచ కప్ క్వాలిఫైయర్స్‌ను నిర్వహించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం హాకీ ఇండియాతో ఒప్పందం (MoU) కుదుర్చుకుంది.
  • విశాఖ పోర్ట్ ప్రాజెక్టులు: విశాఖపట్నం పోర్టులో రూ. 230 కోట్ల విలువైన 4 మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి పనులకు కేంద్ర మంత్రి సర్బానంద సోనోవాల్ శంకుస్థాపన చేశారు.
  • స్కూల్ హాలిడేస్ (AP & TS): తీవ్రమైన చలిగాలులు మరియు సంక్రాంతి సెలవుల దృష్ట్యా రెండు తెలుగు రాష్ట్రాల్లో పాఠశాలలకు జనవరి మధ్య వరకు సెలవులు పొడిగించారు.
  • అమరాపురం బ్లైండ్ క్రికెటర్: శ్రీ సత్యసాయి జిల్లాకు చెందిన బ్లైండ్ క్రికెటర్ దీపికకు రాష్ట్రపతి ఆహ్వానం అందడం ప్రాంతీయంగా విశేషంగా నిలిచింది.
  • తెలంగాణ గ్లోబల్ స్కాలర్‌షిప్: విదేశీ విద్య కోసం ఇచ్చే స్కాలర్‌షిప్ ఆదాయ పరిమితిని ప్రభుత్వం రూ. 10 లక్షలకు పెంచింది.
  • నైపుణ్య గణన (Skill Census): తెలంగాణలో ఇంటింటికీ వెళ్లి విద్యా, ఉద్యోగ వివరాలు సేకరించే ప్రక్రియకు భారీ స్పందన లభిస్తోంది.
  • పులికాట్ సరస్సు రక్షణ: పక్షుల వలసల దృష్ట్యా పులికాట్ సరస్సు పరిసరాల్లో పర్యావరణ పరిరక్షణ చర్యలను ఏపీ ప్రభుత్వం వేగవంతం చేసింది.
  • ఆంధ్ర యూనివర్సిటీ గ్రంథం: రాష్ట్రపతి ముర్ము గారి జీవన ప్రయాణంపై ‘ముర్ము జీ – లైఫ్’ అనే తెలుగు పుస్తకాన్ని వైజాగ్ లో ఆవిష్కరించారు.

అవార్డులు & నియామకాలు

  • మేఘాలయ హైకోర్టు సిజే: జస్టిస్ రేవతి మోహితే డేరే మేఘాలయ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు.
  • గేట్స్ ఫౌండేషన్ నియామకం: ఇండోనేషియా మాజీ ఆర్థిక మంత్రి శ్రీ ముల్యాని ఇంద్రావతిని బిల్ అండ్ మెలిండా గేట్స్ ఫౌండేషన్ తన గవర్నింగ్ బోర్డులో నియమించింది.
  • నిస్సాన్ ఇండియా ప్రెసిడెంట్: థియరీ సబాగ్ నిస్సాన్ ఇండియా నూతన ప్రెసిడెంట్‌గా బాధ్యతలు స్వీకరించారు.
  • మెటా (Meta) ప్రెసిడెంట్: ఫేస్‌బుక్ మాతృసంస్థ మెటా, మాజీ ట్రంప్ సలహాదారు దినా పవల్ మెక్‌కార్మిక్ ను ప్రెసిడెంట్ మరియు వైస్ ఛైర్మన్‌గా నియమించింది.
  • మేజర్ ధ్యాన్ చంద్ అవార్డు గ్రహీత మరణం: 1980 ఒలింపిక్ గోల్డ్ మెడలిస్ట్ హాకీ క్రీడాకారుడు దవీందర్ సింగ్ గర్చా (73) కన్నుమూశారు.
  • హరి మీనన్ నియామకం: గేట్స్ ఫౌండేషన్ ‘గ్లోబల్ గ్రోత్ అండ్ ఆపర్చునిటీ’ విభాగానికి హరి మీనన్‌ను ప్రెసిడెంట్‌గా నియమించింది.
  • ఏఈఆర్‌బీ (AERB) ఛైర్మన్: అటామిక్ ఎనర్జీ రెగ్యులేటరీ బోర్డు ఛైర్మన్‌గా ఏ.కే. బాలసుబ్రహ్మణ్యన్ నియమితులయ్యారు.
  • బిఎస్ఈ (BSE) గౌరవం: బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ ఆసియాలోనే అత్యుత్తమ ఎంప్లాయర్ బ్రాండ్ అవార్డును అందుకుంది.
  • ఆర్.కే. బెహెరాకు గౌరవ డాక్టరేట్: ఆర్ఎస్‌బి గ్రూప్ ఛైర్మన్ ఆర్.కే. బెహెరాకు భారత రాష్ట్రపతి గౌరవ డాక్టరేట్‌ను ప్రదానం చేశారు.
  • హెచ్‌ఎస్‌బీసీ సీఈఓ: హెచ్‌ఎస్‌బీసీ ప్రైవేట్ బ్యాంక్ కొత్త సీఈఓగా ఇడా లియు బాధ్యతలు చేపట్టారు.

ఓ లుక్కేయండి

తాజా వార్తలు

Join WhatsApp Channel